Wągrowiec, mimo że niewielki, przysporzył w trakcie sześciu wieków swojej historii kulturze polskiej wiele wartości. Do najwybitniejszych twórców związanych z miastem nad Wełną i Nielbą zaliczamy.

• księdza Jakuba Wujka (1541-1597) - jezuitę, wybitny kaznodzieję (autor pierwszego zbioru kazań katolickich : Postilla catholica), pedagoga, polemistę i tłumacza. Zasłynął dokonaniem najlepszego w historii i używanego do dzisiaj przekładu Pisma Świętego
• Adama z Wągrowca - żyjącego w XVII wieku cystersa, organistę w kościołach w Wągrowcu i Lądzie, znakomitego kompozytora muzyki organowej, którego dzieła odkryto przypadkowo w 1991 roku w Bibliotece Narodowej w Wilnie
• Stanisława Przybyszewskiego (1869-1927) - znakomitego pisarza, który choć urodził się na Kujawach, to jednak młodość swą spędził (uczył się w miejscowym gimnazjum) w naszym mieście. Tu również powstały jego pierwsze utwory

Mając takich przodków trudno się dziwić, że Wągrowiec dziś jest bardzo prężnym ośrodkiem kulturalnym. Jest znany w kraju szczególnie za sprawą szeregu imprez o zasięgu krajowym i międzynarodowym. Są one realizowane przez Miejski Dom Kultury, Muzeum Regionalne, Miejską Bibliotekę Publiczną i szereg organizacji społecznych - Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Pałuckiej, Polski Związek Emerytów, Rencistów i Inwalidów.

Pozwolił on na zgromadzenie w zbiorach muzealnych jednej z największych i najcenniejszych pod względem artystycznym kolekcji.

Najbardziej znanym wągrowieckim przedsięwzięciem jest dwumiesięczny wakacyjny cykl imprez kulturalno - rekreacyjno - sportowych "Lato na Pałukach", obchodzący w 1998 roku trzydzieste urodziny. Na sobotnio-niedzielne imprezy przybywają tradycyjnie i mieszkańcy, i goszczący tu wczasowicze. Program jest szalenie urozmaicony: przybliżające folklor "Raz na ludowo", "Filmowy weekend" dla kinomanów, "Noc symfoniczna" dla młodzieży, gromadzące redakcje gazet z całego kraju "Święto Prasy Wielkopolskiej", najważniejsze w cyklu "Dni Wągrowca" (wraz z szalenie udanym Festynem Cysterskim), obchodzone od 1996 roku i wiele, wiele innych imprez.

Wągrowiec jest znanym i cenionym w kraju ośrodkiem amatorskiego ruchu teatralnego. W chwili obecnej działają tu dwa teatry amatorskie: najstarszy, będący laureatem wielu prestiżowych festiwali Teatr Prób, a także Teatr Co?, (...) posiadające na swoim koncie spore osiągnięcia. Istnienie tylu grup stało się podstawą, organizowanych od 1992 roku przez Miejski Dom Kultury, Ognisko Pracy Pozaszkolnej i Liceum Ogólnokształcące, Międzynarodowych Spotkań Teatralno - Muzycznych "Ścieżki, ślady - miejsca wspólne".

Nasze miasto posiada stuletnie tradycje śpiewacze. Dziś podtrzymują je znane w Polsce chóry: Wągrowiecki Chór Kameralny, Chór Dziecięcy Państwowej Szkoły Muzycznej i Chór Nauczycielski. Ich dorobek zaowocował wydaną w 1997 roku płytą kompaktową z muzyką renesansu. W najbliższym czasie na rynku muzycznym ukaże się kolejne wydawnictwo tych formacji - kaseta z kolędami.

Aktywnie działa Muzeum Regionalne, organizując szereg wystaw czasowych przybliżających historię regionu, a także prezentujących dorobek polskich artystów. Stałe ekspozycje Muzeum są bezpośrednio związane z Wągrowcem - "Z dziejów miasta", "Ksiądz Jakub Wujek", etnograficzna wystawa "Chata Rybaka". Olbrzymią popularnością wśród mieszkańców i odwiedzających miasto turystów cieszy się organizowany przez Muzeum Regionalne i Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Pałuckiej doroczny "Festyn Cysterski" - impreza pokazująca tzw. "żywą historię". Festyn organizowany jest każdego roku około imienin Jakuba (25 lipca) - patrona miasta.

Warto też wspomnieć o Kinie MDK, a także szeregu amatorskich zespołów tanecznych, wokalnych i muzycznych, działających przy Miejskim Domu Kultury. To tylko część krajobrazu kulturowego naszego miasta. A jaki jest pełny jego wizerunek? Warto się o tym przekonać osobiście...